ndërdisiplinorja

Ndërdisiplinorja është një qasje kërkimore dhe akademike që integron metoda, koncepte dhe perspektiva nga disa disiplinash për të adresuar pyetje ose probleme të përbashkëta. Ajo synon të japë një kuptim më të plotë të një realiteti kompleks duke kombinuar mjetet dhe konstatimet e disiplinave të ndryshme në një rrjedhë analize të përbashkët.

Ndërdisiplinorja dallon nga qasjet multidisiplinare dhe transdisiplinare. Në thelb, ajo synon të ndërtojë një kuadër të përbashkët ku zgjidhjet burojnë nga integrimi i ideve dhe metodave të ndryshme. Qasjet multidisiplinare mund të përfshijnë punë paralelë ndërdisiplinare pa një integrim të thellë, ndërsa qasjet transdisiplinare shkojnë përtej akademisë dhe përfshijnë aktorë jashtë universiteteve për të influencuar politikën dhe praktikën.

Shembujt përfshijnë hulumtimet mbi ndryshimet klimatike ku fizikë, kimia, biologji, ekonomi dhe shkenca shoqërore kontribuojnë së bashku; zhvillimi i planeve urbane që bashkojnë inxhinierinë, arkitekturën, sociologjinë dhe ekonominë; ose krijimi i teknologjive të shëndetit ku mjekësia bashkohet me inxhinierinë, informatikën dhe etikën.

Ndërdisiplinorja është përhapur në të gjitha nivelet, nga programet universitare, qendra kërkimore e deri tek projekte publike dhe private. Ajo ofron potencial për inovacion dhe vendimmarrje të informuar, por përballet me sfida të komunikimit ndërdisiplinor, dallimeve të kulturave të fushave, si dhe kufizimeve të financimit dhe evaluimit.