mikroproçesorët

Mikroprocesorët, shpesh të quajtur CPU (Central Processing Unit), janë zemra e pajisjeve elektronike moderne. Ata janë çipa të vegjël, të integruar, që përmbajnë të gjitha funksionet e një njësie qendrore të përpunimit. Në thelb, një mikroprocesor merr udhëzime nga programet kompjuterike, i përpunon ato dhe kryen llogaritjet e nevojshme për të prodhuar rezultatin.

Këta çipa digjitalë bazohen në teknologjinë e qarqeve të integruara (IC), duke përfshirë miliona ose miliarda transistorë të vendosur në një sipërfaqe të vogël silici. Transistorët shërbejnë si ndërprerësë të vegjël elektronikë, duke mundësuar ekzekutimin e operacioneve logjike dhe aritmetike. Mikroprocesorët janë komponentë thelbësorë në çdo gjë, nga kompjuterët personalë dhe laptopët te telefonat inteligjentë, tabletët, konzolat e lojërave dhe madje edhe pajisjet shtëpiake të zgjuara.

Funksionimi kryesor i një mikroprocesori përfshin tre faza: marrja (fetch), dekodimi (decode) dhe ekzekutimi (execute). Në fazën e marrjes, mikroprocesori merr udhëzimin e radhës nga memoria. Më pas, në fazën e dekodimit, ai interpreton udhëzimin për të kuptuar se çfarë veprimi duhet të kryejë. Së fundi, në fazën e ekzekutimit, mikroprocesori kryen veprimin e specifikuar, i cili mund të jetë një operacion matematik, një manipulim i të dhënave ose një komandë për një komponent tjetër të sistemit. Shpejtësia e një mikroprocesori, e matur zakonisht në Gigahertz (GHz), tregon se sa shumë cikle udhëzimesh mund të përpunojë në sekondë.