hlutverkagreiningar

Hlutverkagreiningar er kerfisbundin aðferð til að lýsa, skrá og meta hlutverk og ábyrgð einstaklinga eða hópa innan stofnunar eða kerfis. Markmiðið er að skýra hvaða aðgerðir og ábyrgðir hver einstaklingur ber, hvernig hlutverk tengjast og hvar mörk liggja milli þeirra. Þannig stuðlar hún að betri starfsemi og samhæfingu.

Helstu notkunarsvið eru innan mannauðsaðferða, stjórnunar- og verkefnastjórnunar, skóla- og opinberra stofnana, og í rannsóknar- og nýskunarverkefnum. Með hlutverkagreiningu er hægt að búa til nánar skilgreindar hlutverkalýsingar, ábyrgðarsvið, valdmörk, samstarf og tengsl við önnur hlutverk.

Helstu aðferðir felast í gagnasöfnun frá starfsmönnum og stjórnendum: viðtöl, athugun, spurningakannanir, skráningar, hópverkefni og myndmótun, t.d. hlutverkakorti eða RACI-ramma til að sýna ábyrgð, samþykktir og upplýsingagjöf.

Ferlið einkennist af eftirtöldum skrefum: (1) skilgreina markmið og umfang, (2) safna upplýsingum um núverandi hlutverk, (3) lýsa hlutverkum, ábyrgðum og tengslum, (4) staðfesta lýsingarnar með viðkomandi, (5) búa til endanlegar hlutverkalýsingar og (6) innleiða og endurskoða reglulega.

Hagnaður og ávinningur felst í auknum skýrleika, minni flækjum í starfsemi og betri ákvörðunum við ráðningar, verkefnastjórnun og samskipti. Takmarkanir fela í sér huglægni í mati, breytingar í aðstæðum og menningarleg áhrif.