Viðmiðanir

Viðmiðanir eru samhæfðar reglur, leiðbeiningar eða mælingar sem ákvarða hvernig hlutir eiga að vera, hvernig framleiðsluferlar eiga að virka og hvernig gæði eða árangur skulu metin. Þær veita samræmi, öryggi og gæði í mörgum greinum og geta verið formlegar (t.d. staðlar eða reglur) eða óformlegar (best-practice leiðbeiningar).

Helstu flokkar viðmiðana eru staðlar sem eru formlegar kröfur sem geta verið bindandi þegar þeim er vísað til í lögum eða samningum; leiðbeiningar sem veita ráð en eru ekki bindandi; og mælikvarðar eða viðmið sem notuð eru til mats og samanburðar. Þróun viðmiðana byggist á samráði hagsmunaaðila, fagfélaga, framleiðenda og stjórnvalda og fer oft fram í samstarfi við alþjóðasamtök eins og ISO og IEC.

Notkun þeirra nær til margs: gæðastjórnunar, öryggis-, umhverfis- og upplýsingarstjórnunar, innkaupa og þjónustu. Viðmiðanir auðvelda samhæfni milli fyrirtækja og kerfa, bæta gæði og gagnkvæma samvinnu. Dæmi um áberandi viðmiðanir eru ISO 9001 fyrir gæðastjórnun, ISO 27001 fyrir upplýsingaöryggi og fjölmargar byggingar- og umhverfisstaðlar sem mörkuðu lágmarksviðmið til öryggis og sjálfbærni.

Áhrif og áskoranir: þær geta skipt miklu máli fyrir rekstrarárangur og samkeppnishæfni en kosta ráðstöfun og uppfærslur. Efni á vinnu við að halda viðmiðanir uppfærðum getur reynst tíma- og fjármunarfrekt, og þær þurfa að vera nægar til að standa móti hraða tækni og markaðaþróttum.