Silniki

Silniki to maszyny przekształcające energię w ruch mechaniczny. W zależności od źródła energii wyróżnia się silniki spalinowe, elektryczne, a także dawne silniki parowe. W praktyce pojęcie silnik najczęściej odnosi się do urządzeń napędowych stosowanych w motoryzacji, przemyśle i energetyce.

Silniki spalinowe to urządzenia, w których energia chemiczna paliwa jest przetwarzana na energię mechaniczną poprzez spalanie w cylindrach. Najważniejsze typy to tłokowe silniki czterosuwowe i dwusuwowe. Wśród nich wyróżnia się silniki benzynowe (cykl Otto) i diesla (cykl Diesla). Charakterystyczne parametry to moc, moment obrotowy, pojemność skokowa i liczba cylindrów. Nowoczesne konstrukcje wykorzystują układy zapłonowe, wtrysk paliwa oraz turbosprężarki.

Silniki elektryczne przetwarzają energię elektryczną na ruch obrotowy bez spalania paliw. Dzielą się na silniki prądu stałego (komutacyjne) i prądu przemiennego (synchroniczne, asynchroniczne). Zalety to wysoki moment obrotowy na biegu jałowym, brak emisji podczas pracy oraz łatwość regulacji prędkości. Zastosowania obejmują transport, maszyny przemysłowe i urządzenia domowe.

Podstawowe elementy silników spalinowych to układ korbowo-tłokowy, cylindry, układ paliwowy i układ wydechowy; w silnikach elektrycznych – rotor, stator oraz elementy układów zasilania i sterowania. Parametry obejmują moc, moment obrotowy, sprawność, masę i objętość skokową. Efektywność zależy od konstrukcji, materiałów i warunków pracy.

Współczesne trendy obejmują ograniczanie emisji CO2, rozwój silników elektrycznych, techniki łagodzenia spalania, hybrydy i paliwa alternatywne. Silniki spalinowe odegrały kluczową rolę w motoryzacji i przemyśle, podczas gdy elektronika i magazyn energii kształtują obecny kierunek rozwoju napędów.