Sýnileiki

Sýnileiki, eða sjónskýrleiki, er mæling á því hversu skýr sjónin er og hve vel augun og taugakerfi geta greint hluti á ákveðnum fjarlægðum eða nær. Algengar tegundir mælinga eru fjarlægðarsýn (distance visual acuity) og nálægisýn (near visual acuity). Hún er notuð til að meta almenna sjónheilsu og til að fylgjast með breytingum sem kunna að hafa áhrif á daglegt líf.

Mælingar eru oft gerðar með Snellen-prófi eða logMAR-kvarða. Í Snellen-prófi eru stafir eða tákn lesin á gefnum fjarlægðum og árangurinn gefinn sem hlutfall, til dæmis 6/6 eða 20/20 sem þýða góða sjón við þeirri fjarlægð. Ef árangurinn er 6/12, er sjónin verri. Nálægispróf eru einnig notuð, t.d. með Jaeger-prófi, til að meta nálægis sýn.

Þættir sem hafa áhrif á sýnileika eru fjölmargir. Rétt stæging augans, eða refractive errors, sækja til myópíu (nátt), hyperópíu (fjarlægð) og stigmatisma; aldursbundin presbyopia sem kemur fram með aldrinum; katarakt og aðrir augndreymar sem skerta sjón. Einnig lýsing, kontrast og þreyta hafa áhrif á mælanlegan sýnileika.

Notkun sýnileika er grundvallaratriði í augnlækningar- og heilsurannsóknum. Hún hjálpar við að ákvarða meðferð, spegla árangur meðferðar og meta hæfni til aksturs, náms og vinnu, sem og að fylgjast með þróun augnsjúkdóma.