Núkleótíðin

Núkleótíðin eru grunnbyggingareiningar nukleinsýra, eins og DNA og RNA. Hver núkleótíð samanstendur af þremur hlutum: fosfat hóp, sykur (deoxýribósa í DNA eða ríbósa í RNA) og köfnunarefnisbasa. Það eru fimm algengustu köfnunarefnisbasarnir: adenín (A), guánín (G), sítósín (C), týmín (T) og úrasíl (U). Í DNA eru basarnir adenín, guánín, sítósín og týmín. Í RNA er týmín skipt út fyrir úrasíl.

Núkleótíðin tengjast saman í langar keðjur til að mynda DNA og RNA. Tengingin verður á milli fosfat hópsins á einni núkleótíðinni og sykursins á annarri, sem myndar fosfóestertengil. Þessi röð núkleótíða í DNA og RNA geymir erfðaupplýsingar lífvera. Þær upplýsingar eru síðan notaðar til að stýra próteinframleiðslu og öðrum lífsnauðsynlegum ferlum.

Auk þess að vera byggingareiningar nukleinsýra gegna núkleótíðir einnig hlutverki í ýmsum öðrum líffræðilegum aðgerðum. Til dæmis er adenósín trífosfat (ATP) algengasta orkugjafi frumunnar. Ákveðin núkleótíð eru einnig notuð sem boðefni innan frumna, eins og hringlaga adenósín mónófosfat (cAMP). Þannig eru núkleótíðir lífsnauðsynlegir fyrir marga þætti lífstarfseminnar.