Öndunarörðugleikar

Öndunarörðugleikar, einnig þekktir sem dyspnea, lýsa þeirri tilfinningu að eiga í erfiðleikum með að draga andann. Það er algengt einkenni sem getur haft margar mismunandi orsakir, bæði bráðar og langvarandi. Fólk lýsir þessari tilfinningu oft sem mæði, brjóstverkjum, eða því að það nái ekki að fullu að anda að sér.

Ein algengasta orsök öndunarörðugleika er lungnasjúkdómar, svo sem astmi, lungnateppu (COPD), lungnabólga eða lungnaþemba. Þessir sjúkdómar hafa áhrif á getu lungna til að flytja súrefni til blóðsins og fjarlægja koldíoxíð úr því. Hjartasjúkdómar, eins og hjartabilun eða kransæðasjúkdómur, geta einnig valdið öndunarörðugleikum vegna þess að hjartað dælir ekki nægilega vel blóði, sem leiðir til uppsöfnunar vökva í lungum.

Önnur hugsanleg orsök er kvíði eða panikkököst, þar sem oföndun getur leitt til tilfinningar um mæði. Þessu fylgir oft hröð öndun og hjartsláttur. Líkamleg áreynsla, sérstaklega hjá einstaklingum sem eru óvanir henni, getur einnig valdið tímabundnum öndunarörðugleikum.

Ef öndunarörðugleikar eru alvarlegir, koma skyndilega fram, eða fylgja brjóstverkur, svimi eða yfirliðstilfinning, er mikilvægt að leita tafarlaust læknishjálpar. Læknir getur greint undirrót vandans með rannsókn, líkamsrannsókn og viðtali um einkenni. Meðferð veltur á orsökinni og getur falið í sér lyf, súrefnismeðferð eða lífsstílsbreytingar.