líkamsstöðugleiki

Líkamsstöðugleiki, einnig þekkt sem jafnvægi, vísar til hæfni líkamans til að viðhalda miðju þyngdarafls síns yfir stuðningsyfirborði sínu. Þessi hæfni er nauðsynleg fyrir framkvæmd fjölmargra daglegra athafna, allt frá einföldum verkum eins og að standa og ganga til flóknari hreyfinga eins og íþróttaiðkunar. Líkamsstöðugleiki byggir á flóknu samspili milli ýmissa líkamskerfa, þar á meðal vöðva, beinagrind, taugakerfis og skynfæra.

Taugakerfið gegnir lykilhlutverki í að viðhalda líkamsstöðugleika. Heilinn fær stöðugt upplýsingar frá skynfærum, svo sem sjón og jafnvægisskyninu í innra eyranu, sem og frá vöðvum og liðamótum (proprioception). Þessar upplýsingar eru unnar til að gera líkamanum kleift að gera nauðsynlegar smávægilegar stillingar í vöðvum til að viðhalda jafnvægi og koma í veg fyrir fall. Vöðvar, sérstaklega kjölfóðursvöðvarnir, eru síðan ábyrgir fyrir því að framkvæma þessar breytingar og tryggja stöðugleika.

Líkamsstöðugleiki getur haft áhrif á ýmsa þætti, þar á meðal aldur, heilsuástand, meiðsli og hreyfingarleysi. Með aldrinum getur líkamsstöðugleiki minnkað, sem eykur hættu á falli. Einnig geta ýmsir sjúkdómar sem hafa áhrif á taugakerfið, vöðva eða liðamót haft neikvæð áhrif á jafnvægi. Þjálfun sem miðar að því að bæta líkamsstöðugleika, eins og jafnvægisæfingar og styrktarþjálfun, getur haft jákvæð áhrif á getu einstaklinga til að viðhalda jafnvægi og draga úr líkum á meiðslum.