kostopërfitim

Kostopërfitim është një proces sistematik për të vlerësuar kostot dhe përfitimet e alternativave të ndryshme me qëllim informimin e vendimmarrjes. Në ekonominë dhe politikën publike, analiza e kostove dhe përfitimeve (kostopërfitim) ofron një kuadër të strukturuar për krahasimin e pasojave ekonomike, sociale dhe mjedisore të një projekti, rregulloreje ose alternative.

Hapat tipikë përfshijnë: identifikimin e të gjitha kostove dhe përfitimeve; saktësimin dhe monetizimin ku është e mundur; diskontimin e vlerave të ardhshme për t’i shndëruar në vlerë aktuale; llogaritjen e vlerës neto aktuale (NPV) ose raportin e përfitimeve ndaj kostove (BCR); dhe kryerjen e analizës së ndjeshmërisë për të vlerësuar ndikimet e ndryshimeve të parashikimeve dhe të shkallës së diskontimit.

Përfitimet mund të përfshihen si të monetizuara ashtu edhe jo-monetizuese. Përfitimet jo-monetizueshme, të tilla si cilësia e ajrit, shëndeti publik ose ndikimet ekologjike, shpesh vlerësohen me metoda si vlerësimi i vullnetit për pagim (WTP) ose me vlera të tjera jo-direkte. Në fund të procesit, përmbledhen të gjitha kostot dhe përfitimet dhe shihen se a mbizotërojnë përfitimet ndaj kostove në mënyrë të qartë.

Limitimet përfshijnë vështirësinë në matjen e të gjitha kostove dhe përfitimeve, monetizimin e aspekteve të tërthorta, zgjedhjen e një shkalle diskontimi dhe një horizonti kohor që mund të ndikojnë përfundimet, si dhe shqetësimet rreth ekuivalencave etike dhe distribucionit të impakteve.

Kostopërfitimi është një komponent kryesor i analizave ekonomike publike dhe private dhe ndihmon në krahasimin e ndryshmeve të alternativave përmes një kornize të përbashkët vlerash.