gagnastýrð

Gagnastærð er hugtak sem lýsir magn gagna sem geymd eru eða unnið með í tölvu- eða gagnakerfi. Hún nær yfir allt frá háð texta- og skrágögnum til stórra gagnasafna og gagnagrunnakerfa. Gagnastærð er lykilatriði við fyrirgreiðslu, flutning, geymslu og úrvinnslu gagna.

Mæling og einingar. Gagnastærð er oft mæld í byte-einingum, með stærri einingum eins og kilobytes (KB), megabytes (MB), gigabytes (GB) og terabytes (TB). Í tölvubúnaði er notkun binary-prefixa einnig algeng; KiB, MiB, GiB merkja 1024 B, 1024 KiB, 1024 MiB o.s.frv. Nokkrar opinberar stillingar nota hins vegar decimal-prefixa (KB, MB, GB) sem miðla 1000-urisund, og mismunurinn getur skipt máli í hönnun og útreikningum.

Þættir sem hafa áhrif á stærð. Gagnastærð fer eftir gerð gagna (texta, myndir, hljóð, myndbönd), kóðun (t.d. UTF-8), fjölda atriða og aukagagnræði (metadata). Auk þess getur gagnasnið, þétting og gagnakerfisuppbygging haft áhrif á endanlega stærð. Gagnastærð eykst með umbreytingum, endurvinnslu og óbeinri þétting.

Notkun og mikilvægi. Gagnastærð er grunnatriði í forritun, gagnavinnslu og rekstri fyrir dreifingu gagna, til að ákvarða geymslu-, bandbreiddar- og úrvinnslukostnað. Hún hefur einnig áhrif á flöskuhausa, sviga- og minnihald í kerfum, semkrefjast skipulegrar stöðunnar og framsýningar.

Dæmi. Ein textaskrá getur verið af stærð um nokkur MB, en háupplausnarmynd getur verið tíu til tugatuga MB, og stór gagnasöfn í rekstrarumhverfi geta verið terabætin.

See also: gagnafræðia, gagnasvið, geymsla, bandþol.