aktínþráðar

Aktínþráðar eru örsmáar próteinþræðir sem finnast í frumum allra lífvera. Þeir eru einn af þremur aðalþáttum stoðgrindarinnar í dýrafrumum, ásamt örörðum og miðlungsþráðum. Aktínþráðar eru gerðir úr próteini sem kallast aktín, sem er mjög algengt prótein í frumum. Aktínþráðar eru mjög dýnamískir og geta hratt myndast og brotnað niður, sem gerir frumum kleift að breyta lögun sinni og hreyfa sig.

Helstu hlutverk aktínþráða í frumum eru margvísleg. Þeir taka þátt í frumuhreyfingum, eins og að skríða og myndun gervifóta. Þeir eru einnig mikilvægir við frumuskiptingu, þar sem þeir mynda samdráttarhring sem klýfur frumuna í tvennt. Auk þess styðja aktínþráðar við lögun frumunnar og gegna hlutverki í flutningi innan frumunnar, til dæmis með því að búa til brautir fyrir hreyfingu ákveðinna próteina og blaðra. Í vöðvafrumum eru aktínþræðir hluti af samdráttarbúnaðinum ásamt mýósínþráðum.

Uppbygging aktínþráða er þannig að þeir eru langir, þunnir og sveigjanlegir vírar. Hver þráður samanstendur af tveimur snúnunum keðjum af aktín einingum. Hægt er að fjölga eða fækka aktín einingum á endum þráðanna og þannig breyta lengd þeirra eftir þörfum frumunnar. Ýmsar prótein tengjast aktínþráðum og stýra myndun, brotthvarfi og virkni þeirra, sem gerir frumunni kleift að stjórna starfsemi stoðgrindar sinnar nákvæmlega.