útgöfur

Útgáfur er íslenskt hugtak sem vísað er til útgefinnar útgáfu verks. Orðið nær yfir þær uppfærslur og útgáfur sem gefnar eru út af útgefanda, og getur átt við bók, tímarit, rafræna útgáfu eða hljóðbók. Útgáfur geta falist í mismunandi útgáfum af sama verki, til dæmis nýja útgáfu, endurskoðaða eða þýdda útgáfu, eða einfaldlega sérútgáfu fyrir sérstakt markaðssvæði eða tíma.

Ferlið við útgáfu útgáfu felst oft í samningi milli höfundar og útgefanda, ásamt ritstjórnun og framleiðslu. Þetta nær yfir handrits- og gagnaathugun, ritstjórn, endurskoðun, hönnun og sett upp prentunar- eða útgáfufyrirkomulag, útlitsráð, kápuhönnun og vörulýsingu. Rafræn og hljóðútgáfa fylgja oft sérstökum tækni- og samþykkiferlum, þ.m.t. uppsetningu rafræns sniða, hljóðritun og forritun auðkenninga eins og ISBN fyrir bækur og ISSN fyrir tímaritum.

Réttindi og dreifing eru kjarninn í útgáfu. Höfundarréttur, útgefenduréttur og samningsskilmálar ákvarða notkun verka og tekjur. Útgáfur eru oft merktar með þekktum vörukóðum og metadata sem stuðla að leit, dreifingu og sögulegri varðveislu. Dreifing nær til bókasafna, bókabúða, netverslana og stofnana, og getur falið í sér leyfi til þýðinga, endursölu eða útgáfu í erlendum markaði.

Samtölin milli höfundar, útgefanda og dreifingaraðila móta hvernig útgáfur ná til lesenda og hvernig verkið lifir í menningunni.