përllogaritja

Përllogaritja është procesi i përftimit të rezultateve numërore duke zbatuar rregulla matematikore, operacione aritmetike ose algoritme. Ajo mund të kryhet me dorë, me vegla mekanike ose me pajisje dixhitale dhe është një komponent qendror i matematikës, shkencave të natyrës, inxhinierisë dhe financave.

Llojet e përllogaritjes përfshijnë përllogaritjen aritmetike (mbledhje, zbritje, shumëzime, pjesëtim), si dhe përllogaritje statistikore, shkencore dhe simbolike. Në praktikë përdoren mjete të ndryshme, nga llogaritës të thjeshtë te softueri i avancuar dhe algoritmet kompjuterike që zbatojnë programe të të dhënave dhe modele të përpunimit të tyre.

Procedurat mund të realizohen me forma të ndryshme të të dhënave dhe shpesh përfshin analizën e gabimeve, rrethimin dhe teknikat për të vlerësuar sakrësinë e rezultateve. Përllogaritja numerike, një degë kryesore, fokusohet në zgjidhjen e ekuacioneve dhe simulimet përmes metodave të përafrimit.

Historikisht, përllogaritja ka evoluar nga mjetet mekanike dhe llogaritja me dorë në drejtim të kompjuterëve digjitalë dhe platformave të programimit. Sot ajo është një disiplinë ndërdisiplinore që mbështet kërkimin shkencor, zhvillimin inxhinierik, analizën financiare dhe aplikime të përditshme si llogaritjet buxhetore ose simulimet e proceseve.