gróðurhúsalofttegundum

Gróðurhúsalofttegundum eru gastegundir í lofthjúpi jarðar sem hafa það hlutverk að halda hita. Þessi gastegundir gleypa og gefa frá sér innrauða geislun sem leiðir til gróðurhúsaáhrifanna. Þetta er náttúrulegt ferli sem gerir jörðinni kleift að viðhalda lífvænlegu hitastigi.

Helstu gróðurhúsalofttegundir eru vatnsgufa (H2O), koltvíoxíð (CO2), metan (CH4), köfnunarefnisoxíð (N2O) og óson (O3). Þótt vatnsgufa sé algengasta gróðurhúsalofttegundin og hafi mest áhrif á gróðurhúsaáhrifin, þá er athyglin oftast beint að öðrum tegundum vegna þess að breytingar á styrk þeirra í lofthjúpi eru fyrst og fremst af mannavöldum.

Koltvíoxíð losnar við brennslu jarðefnaeldsneytis eins og kola, olíu og jarðgass, auk skógarúthreinsunar. Metan losnar frá náttúrulegum og manngerðum uppruna, svo sem frá landbúnaði, niðurbroti lífræns efnis og leka frá gasleiðslum. Köfnunarefnisoxíð myndast í tengslum við landbúnað og iðnaðarferla.

Vaxandi styrkur gróðurhúsalofttegunda í lofthjúpi, aðallega vegna athafna manna frá iðnbyltingunni, hefur leitt til aukinnar hnattrænnar hlýnunar. Þetta hefur víðtækar afleiðingar fyrir loftslag jarðar, þar á meðal hækkandi sjávarstöðu, breytingar á úrkomumynstri og aukin tíðni öfgaferla í veðri. Alþjóðleg viðleitni miðar að því að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og draga þannig úr áhrifum loftslagsbreytinga.